ศราวุฒิ อารีย์
ศูนย์มุสลิมศึกษา สถาบันเอเชียศึกษา

      ในปี ค.ศ. 1992 นายฟิเดล รามอส (Fidel Ramos) ได้เข้ามาดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีฟิลิปปินส์ต่อจากอากีโน ภายหลังเข้ารับตำแหน่งได้ไม่นาน เขาได้รื้อฟื้นการเจรจากับกลุ่ม MNLF ขึ้นมาอีกครั้งหนึ่ง ซึ่งตามมาด้วยการลงนามร่วมกันในคำแถลงการณ์ความเข้าใจ (a statement of understanding) ระหว่างรัฐบาลฟิลิปปินส์และกลุ่มแนวร่วมปลดปล่อยโมโร (Moro National Liberation Front : MNLF) ณ ประเทศลิเบีย ซึ่งนับเป็นอีกครั้งหนึ่งที่ลิเบียได้เข้ามามีบทบาทสำคัญในการไกล่เกลี่ย ปัญหาร่วมกับ OIC ซึ่งกลับมามีบทบาทสำคัญอีกครั้งในฐานะผู้อำนวยความสะดวกในการเจรจาให้บรรลุ ผลสำเร็จ

"เขตปกครองตนเองมุสลิมมินดาเนา" ถูกจัดตั้งขึ้นหลังการทำความตกลงระหว่างกลุ่มเรียกร้องเอกราชและรัฐบาลกลาง ฟิลิปปินส์ หลังการต่อสู้เรียกร้องอิสรภาพนานกว่า 40 ปี  ทำให้ประชาชนกว่า 120,000 คนถูกสังหาร และอีกกว่า 2 ล้านคนต้องละทิ้งบ้านเรือน ทำให้การสู้รบทุเลาลงไปบ้าง แต่กระนั้นความรุนแรงก็ปะทุขึ้นอีกครั้งเมื่อสิงหาคมปีกลาย พร้อมกับการก่อโจทย์ใหม่ๆ น่าสนใจว่าหนทางคลี่ปมความขัดแย้งของที่นั่นมีบทเรียนเช่นไรบ้าง?

บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ "มุสลิมอุษาคเนย์ศึกษา" (Muslim of Southeast Asia Monitoring Project) ศูนย์มุสลิมศึกษา สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ตีพิมพ์ใน มติชนรายวัน ฉบับวันที่ 10 มีนาคม 2552