กระบวนการสันติภาพ

19 ประเด็นกับความแปรปรวนที่เป็นพิษ: บทวิเคราะห์สถานการณ์ชายแดนใต้ในวันที่สภาวะคงที่กำลังเปลี่ยนไป

คล้ายกับว่าสถานการณ์ในจังหวัดชายแดนภาคใต้หรือ "ปาตานี" กำลังจะเปลี่ยนไป แต่เปลี่ยนไปอย่างไร? บทวิเคราะห์ล่าสุดของ 'ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี' คลายปมที่ว่านี้ผ่านการวิเคราะห์สถิติเหตุการณ์ความไม่สงบไปจนถึงปัญหาในทางยุทธศาสตร์ที่กำลังท้าทายแต่ละฝ่าย พร้อมยืนยันถึงพลังถ่วงดุลทางการเมืองที่จะรับมือกับความแปรปรวนที่ส่อเค้าจะเป็นพิษอยู่ในขณะนี้

สันติภาพที่ยากจะปฏิเสธ: ความย้อนแย้งของ ‘สมมติฐานข้าศึก’ และ ‘พลังถ่วงดุลภายใน’ ของความรุนแรงชายแดนใต้/ปาตานี

บทวิเคราะห์ของ ‘ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี’ ชิ้นนี้พยายามอธิบายว่าพัฒนาการของความรุนแรงที่ยืดเยื้อเรื้อรังได้คลี่คลายให้เห็นการปะทะกันของสองฐานคติที่ก่อรูปเป็นลักษณะของความขัดแย้งที่เห็นในปัจจุบัน ในขณะ ‘สมมติฐานข้าศึก’ ซึ่งพยายามเข้าใจและเข้าถึง ‘ข้าศึก’ ของกองทัพก็มีทั้งส่วนทั้งขัดและเสริม ‘สมมติฐานพลังถ่วงดุลภายใน’ ที่เน้นหนักไปที่การเปิดพื้นที่ทางการเมืองให้หลายฝ่ายแสวงหาข้อตกลงทางการเมือง แนวโน้มของอนาคตจึงชี้วัดที่ดุลยภาพของสองสมมติฐานดังกล่าวนั่นเอง

อาบูฮาฟิซ อัลฮากีม: MARA PATANI คืออะไร?

หมายเหตุกองบรรณาธิการ: บทความชิ้นนี้เขียนโดยอาบูฮาฟิซ อัลฮากีม หนึ่งในบล็อกเกอร์ที่เป็นสมาชิกกลุ่มแนวร่วมอิสลามปลดปล่อยปาตานี (BIPP) เผยแพร่ครั้งแรกในบล็อกของเขาเป็นภาษามลายู ที่นี่ และแปลเป็นภาษาอังกฤษ ที่นี่ กองบรรณาธิการเห็นว่าข้อสงสัยเกี่ยวกับองค์กรที่ชื่อว่ามาร่า ปาตานีนั้นเป็นที่ถกเถียงอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน ในขณะเดียวกันการปรากฎตัวขององค์กรร่มที่ว่านี้ยังถือเป็นพัฒนาการใหม่ของกระบวนการสันติภาพที่น่าสนใจ กองบรรณาธิการจึงแปลบทความดังกล่าวเป็นภาษาไทยอีกครั้งเพื่อให้ผู้ที่สนใจได้ติดตามความเคลื่อนไหวครั้งนี้อย่างใกล้ชิดต่อไป

ความยุติธรรมเพื่อการเปลี่ยนผ่านควรมีบทบาทอย่างไรในชายแดนใต้

เมื่อสันติภาพจำเป็นต้องมีความยุติธรรม บทความชิ้นนี้ของ ‘แพทริค แบรอน’ พยายามจะอธิบายว่ากลไกของ ‘ความยุติธรรมเพื่อการเปลี่ยนผ่าน’ นั้นมีหน้าตาเป็นอย่างไร จะมีส่วนช่วยผลักดันให้ชายแดนใต้/ปาตานี (Pa(t)tani) เดินไปสู่สันติภาพได้หรือไม่และอย่างไร พร้อมชี้ให้เห็นความท้าทายเราจำต้องเผชิญเมื่อต้องคิดถึงเรื่องนี้

Peace Communication: การศึกษาและพัฒนาการสื่อสารเพื่อสันติภาพ

กระบวนการสันติภาพเป็นกระบวนการที่มีความต่อเนื่องและกินเวลายาวนาน จึงจำเป็นต้องมีโครงสร้างพื้นฐานรองรับ การจัดเตรียมจัดตั้ง ‘ศูนย์การศึกษาและพัฒนาการสื่อสารเพื่อสันติภาพ’ เป็นอีกความพยายามหนึ่งของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ในการรับมือกับความขัดแย้งที่ดำรงอยู่อย่างยาวนาน ‘วลักษณ์กมล จ่างกมล’ อธิบายแนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับ ‘การสื่อสารสันติภาพ’ ที่มีลักษณะหลอมรวมและหลากหลายทั้งผู้คนที่เกี่ยวข้อง ประเด็นเนื้อหา และช่องทางการสื่อสาร

วาทกรรมสื่อมวลชนในกระบวนการสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี

การทบทวนบทเรียนของการพูดคุยเพื่อสันติภาพใน “รอบที่ผ่านมา” อาจทำได้หลายแบบและอาจพิจารณาได้จากหลายแง่มุม แต่บทความวิจัยของ ‘สมัชชา นิลปัทม์’ ชิ้นนี้ชวนเรากลับไปพิจารณาการปะทะกันระหว่างอุดมการณ์หลักและอุดมการณ์ต่อต้านในวาทกรรมการสื่อสารในสื่อต่างชนิด ที่ชี้ให้เห็นว่าพื้นที่ทางการเมืองที่เปิดกว้างขึ้นมากเพียงใดหลังการพูดคุยสันติภาพก่อตัวขึ้นในพื้นที่สาธารณะ

เอกสาร 28 กุมภาฯ กับเหตุผลที่ “บีอาร์เอ็น” ต้องปรับ

รอมฎอน ปันจอร์

ย้อนกลับไป 4 ปีที่แล้ว วันๆ นี้ (28 กุมภาพันธ์) เป็นวันสำคัญที่เป็นหมุดหมายสำคัญของความขัดแย้งในชายแดนใต้/ปาตานี เพราะเมื่อตัวแทนของรัฐบาลไทย (เลขาธิการ สมช. สมัยนั้น) กับตัวแทนของบีอาร์เอ็นลงนามในเอกสารชิ้นเล็กๆ ขนาดความยาวเพียงสองสามย่อหน้าว่าจะเดินหน้าการพูดคุยสันติภาพ ลายเซ็นของสองคนนั่นและตราประทับหน่วยงานปรากฎขึ้นพร้อมๆ กัน มีการลงนามกำกับโดยเลขาธิการ สมช.มาเลเซียในฐานะประจักษ์พยาน

เรื่องแบบนี้ไม่เคยปรากฎมาก่อน อาจจะมีการพูดคุยสันติภาพอยู่บ้างในทางลับก่อนหน้านี้ แต่แบบแผนของสิ่งที่เกิดขึ้นและที่ตามมาตลอด 4 ปีมานี้ก็แตกต่างอย่างสำคัญ

ศ.ดร.เอริค เมลันเดอร์ : รู้ไหม การเจรจาหรือสงครามที่สร้างสันติภาพ?

การเจรจาหรือสงครามที่สร้างสันติภาพ? ศ.ดร.เอริค เมลันเดอร์ นักวิจัยสันติภาพแห่งอุปซาล่าสวีเดน บรรยายปลายทางความขัดแย้งจะจบอย่างไร ชี้มีงานวิจัยที่สนับสนุนทั้งการเจรจาและสงคราม แต่สงครามยังมีข้ออ่อน ผลวิจัยชี้การมีข้อตกลง(แม้บางส่วน)จะส่งผลต่อการยุติความรุนแรงได้ เมื่อรัฐขยับกลุ่มเจรจาก็ปรับตัว ย้ำการใช้กำลังทหารโดยปราศจากข้อตกลงสันติภาพไม่ส่งผลต่อการยุติความรุนแรง แนะกระบวนการสันติภาพต้องค่อยๆขยับแต่ต่อเนื่อง

“ชาเดีย มัรฮาบัน” ศักยภาพของผู้หญิงอยู่ที่หัวใจและไม่มีขีดจำกัด แนะปาตานีต้องเปิดประเด็นในพื้นที่สู่คนทั้งประเทศ

วงบรรยายสาธารณะ เรื่อง “เมื่อผู้หญิงออกแรงผลักดัน: บทบาทของกลุ่มผู้หญิงในการแปลงเปลี่ยนความขัดแย้งในอาเจะห์” วิทยากรเผยความต่างของอาเจะห์กับปาตานี อธิบายบทบาทของกลุ่มผู้หญิงในอาเจะห์ กับ 3 ทางเลือก คือ สันติภาพ อิสรภาพ หรือความตาย และทำไมผู้หญิงอาเจะห์ถึงดีใจที่ถูกจับกุม? ชี้ปาตานียังล้มเหลวในการนำประเด็นปัญหาไปสู่กรุงเทพ แนะศักยภาพของผู้หญิงชายแดนใต้/ปาตานีมีมากแต่ขาดการปฏิบัติที่เป็นรูปธรรม และเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการทำงานของผู้หญิงยังขาดแคลน

ดร.เอมม่า เลสลี่ย์“เจรจาฝ่ายตัวเองยากกว่า แต่รักษาความเป็นหนึ่งจำเป็นในกระบวนการสันติภาพ”

ดร.เอมม่า เลสลี่ย์ เผย 3 คำแนะของ MILF ต่อ KNU ในพม่า ชี้เจรจาฝ่ายตัวเองยากกว่า แต่รักษาความเป็นหนึ่งจำเป็นในกระบวนการสันติภาพ สร้างสันติภาพในเอเชียมีความท้าทาย แต่เห็นความหวัง ย้ำเจตจำนงทางการเมืองเป็นสิ่งสำคัญ แต่หากประชาชนไม่เอาด้วยกระบวนการจะไม่มั่นคง - ถอดปาฐกถาพิเศษของเธอในงาน PNC 2017