“เบนฮาลาบีเพรส ปัตตานี” โรงพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านแห่งเอเชีย กับความท้าทายใหม่ที่ต้องเผชิญ

“เบนฮาลาบี เพรส” โรงพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านแห่งเอเชียและแห่งแรกของปัตตานี กับ 80 ปีแห่งความไว้วางใจจากโลกมุสลิม จากแท่นพิมพ์ฉับแกระขยายสู่โรงพิมพ์ทันสมัย วันนี้กำลังเผชิญกับความท้าทายใหม่

ิben1

กิจวัตรทางศาสนาสำคัญประการหนึ่งที่ชาวมุสลิมมักปฏิบัติอย่างมากมายในห้วงเดือนรอมฎอนนอกเหนือจากการถือศีลอด ก็คือการอ่านคัมภีร์อัลกุรอ่านที่ถือเป็นธรรมนูญชีวิตของชาวมุสลิมทุกคน เรียกได้ว่าไม่ว่าจะหันไปทางไหนในชุมชนมุสลิม มักจะได้ยินเสียงการอ่านคัมภีร์อัลกุรอ่านไม่ว่าจะเป็นที่บ้านเรือนหรือที่มัสยิด

แน่นอนว่า บ้านชาวมุสลิมทุกหลัง มัสยิดทุกแห่งต้องมีคัมภีร์อัลกุรอ่านเก็บไว้ให้อ่านอยู่ด้วย ซึ่งมีหลากหลายรูปแบบและสีสัน แต่เนื้อหาเดียวกัน ซึ่งใครบ้างที่รู้ว่าคัมภีร์อัลกุรอ่านเหล่านี้พิมพ์ขึ้นที่ไหน

หนึ่งในโรงพิมพ์ที่สำคัญมากและมีชื่อเสียงในเรื่องการพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านในระดับอาเซียนหรือระดับเอเชียเลยก็ว่าได้ นั่นคือ โรงพิมพ์เบนฮาลาบี เพรส ซึ่งตั้งอยู่ที่บ้านตะลุโบ หมู่ที่ 1 ต.ตะลุโบะ อ.เมือง จ.ปัตตานี

ด้วยเพราะโรงพิมพ์นี้มีลูกค้าจากหลากหลายประเทศ ไม่ว่าจะเป็นมาเลเซีย ตุรกี ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ กัมพูชา และประเทศมุสลิมอื่นอีกหลายประเทศ มาสั่งพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่าน รวมทั้งสั่งพิมพ์ตำราทางศาสนาอิสลาม หรือหนังสืออื่นๆที่เป็นภาษาอาหรับและภาษามลายูอักษรยาวีอีกมากมายหลายร้อยเล่มในแต่ละปี ด้วยเหตุผลด้านต้นทุนและความไว้วางใจ

ที่สำคัญคือ โรงพิมพ์แห่งนี้ยังเป็น 1 ใน 3 ของโลกที่มีการตีพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านรูปแบบเก่า หลังจากที่มีการปรับปรุงให้เหมาะสมถูกต้องแล้ว ทำให้ภายในโรงพิมพ์มีกองคัมภีร์อัลกุรอ่านรูปแบบดั้งเดิมที่มีปกสีต่างๆ และดูทันสมัยมากขึ้น วางกองอย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย สมกับเป็นคัมภีร์ที่ตีพิมพ์วจนะของพระเจ้า

“โรงพิมพ์เบนฮาลาบีตั้งมากว่า 80 ปีแล้วครับ เป็นโรงพิมพ์ที่ผลิตและจำหน่ายสื่อการเรียนการสอนทางศาสนาอิสลามให้โรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลามในพื้นที่และรับพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านจนเป็นที่ยอมรับของโลกมุสลิม” นายอัมราญ ฮาลาบี เจ้าของโรงพิมพ์เบนฮาลาบีเพรส ระบุ

อัมราญ กล่าวเสริมว่า ที่นี่รับพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านรูปแบบตั้งเดิม ซึ่งต้นฉบับเดิมมีอายุเก่าแก่ถึง 400 – 800 ปีเลยก็มี เพราะที่นี่เป็นโรงพิมพ์ไม่กี่แห่งที่พิมพ์คัมภีร์อัลกรุอาน และยังเป็นโรงพิมพ์แห่งแรกของปัตตานีด้วย

“เราเป็นโรงพิมพ์แห่งเดียวในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ได้รับอนุญาตอย่างเป็นทางการจากกรมศาสนา กระทรวงมหาดไทย ประเทศมาเลเซีย”

เขาบอกด้วยว่า ยิ่งรับจ้างพิมพ์อัลกุรอานจากต้นฉบับที่เก่าแก่ก็ยิ่งต้องให้ราคาถูก เพราะผมต้องการอนุรักษ์สิ่งที่เป็นมรดกโลก และมีคุณค่าแก่การรักษาไว้ให้คนรุ่นหลังได้เรียนรู้ประวัติศาสตร์การพิมพ์ตำราทางศาสนาอิสลาม

“แม้ได้ค่าตอบแทนน้อยกว่าพิมพ์หนังสือศาสนาเล่มอื่นๆ ผมก็ยังอยากพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่าน”

“ผมคือเบนฮาลาบีรุ่นที่ 3 แล้วครับ ที่นี่มีลูกค้าจากหลายประเทศมาใช้บริการ บางคนใช้บริการมานานมากแล้วจนเกิดความไว้วางใจ อีกเหตุผลคือค่าพิมพ์ราคาถูกมาก ทำให้ตำราบางเล่มยังสามารถขายได้ในราคาเดิมเหมือนในอดีต”

อัมราญ เล่าว่า โรงพิมพ์แห่งนี้ก่อตั้งโดยปู่ของเขา คือซาเล็ม ฮาลาบี ซึ่งพ่อเคยเล่าให้ฟังว่า สมัยนั้นปู่มีอาชีพซื้อตำราศาสนาและคัมภีร์อัลกุรอานที่พิมพ์ในประเทศอียิปต์และประเทศเลบานอนมาขายในจังหวัดปัตตานี “จากนั้นปู่ก็เริ่มคิดว่า ทำไมเราไม่จัดพิมพ์ขึ้นมาขายเอง”

เมื่อคิดได้ดังนั้น ปู่ก็เริ่มตั้งโรงพิมพ์เบนฮาลาบีขึ้นมา ณ ที่ตั้งปัจจุบัน เริ่มจากมีคนงานไม่กี่คนที่ทำหน้าที่จัดเรียงพิมพ์ในแบบดั้งเดิม โดยมีคนจัดเรียงหน้ากระดาษและคนเข้าเล่ม “ที่สำคัญคือคนตรวจสอบความถูกต้องตามต้นฉบับ ซึ่งปู่จะทำหน้าที่นี้เอง”

อัมราญ บอกว่า ผมเกิดมาทันเห็นวิธีการพิมพ์แบบเก่า คือจัดเรียงแม่พิมพ์ตะกั่วทีละตัวอักษรบนแท่นพิมพ์โลหะ เรียกว่าแท่นพิมพ์ฉับแกระ เวลาเดินเครื่องทำงาน จะมียืนโยกคันโยกแท่นพิมพ์ เรียกว่า เครื่องฉับแกระ ซึ่งวิธีการนี้ใช้เวลามาก ทำให้การพิมพ์หนังสือบางเล่มอาจใช้เวลานานเป็นปี แต่ก็ถือว่าเป็นเทคโนโลยีที่ทันสมัยที่สุดแล้วในสมัยนั้น และมีทั้งแท่นพิมพ์ภาษามลายูตัวอักษรยาวีและตัวอักษรรูมี และภาษาอาหรับ

“สมัยนั้นมีหนังสือที่พิมพ์ตั้งแต่ 40-50 หน้าไปจนถึง 1,000 หน้า แค่ 50 หน้าก็ต้องใช้เวลาพิมพ์เป็นเดือนแล้ว ถ้า 1,000 หน้า ก็ใช้เวลาเป็นปี”

“ก่อนที่พ่อผมจะรับช่วงต่อจากปู่นั้น พ่อผมก็ทำหน้าที่จัดเรียงพิมพ์โดยมีปู่เป็นคนสอนไปด้วย ผมเคยเห็นพ่อยืนเรียงแท่นพิมพ์ตะกั่วจนดึก วันละไม่ต่ำกว่า 8 ชั่วโมง จนทำให้ขาทั้ง 2 ข้างมีปัญหาปวดขาจนถึงกับหมอต้องตัดขาทั้งสองข้างทิ้งในเวลาต่อมา”

ben4

ในช่วงที่พ่อผมดูแลโรงพิมพ์นี้ ก็เริ่มขยายสาขาเพื่อรองรับปริมาณการพิมพ์ที่เพิ่มขึ้นทั้งจากในประเทศและต่างประเทศ โดยเปิดโรงพิมพ์ใหม่อีก 2 แห่ง คือ โรงพิมพ์มิตรภาพ ตั้งอยู่ข้าง ม.อ.ปัตตานี(มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี) และโรงพิมพ์สิมิลัน อยู่ที่ชุมชนปะการอ ม.6 ต.รูสะมิแล อ.เมือง จ.ปัตตานี ซึ่งเป็นโรงพิมพ์ที่ใช้เครื่องมือทันสมัยที่สุด

อัมราญ บอกว่า การได้ตีพิมพ์คัมภีร์อัลกุรอ่านเป็นความภาคภูมิใจมาก และสิ่งที่ภูมิใจและรู้สึกเป็นเกียรติมากที่สุดของโรงพิมพ์นี้คือ เคยพิมพ์หนังสือเกี่ยวกับบุคคลสำคัญทางศาสนาอิสลาม เช่น เชค ดาวูด อัลฟาตอนี นักเขียนตำราศาสนาภาษามลายูอักษรยาวีแห่งปาตานีดารุสลามที่เป็นที่รู้จักของทั่วโลก และยังมีชื่อเสียงมากตราบจนทุกวันนี้

อัมราญ กล่าวทิ้งท้ายว่า ปัจจุบันมีสื่ออิเลคทรอนิกส์มากมายเป็นตัวเลือกใหม่ๆ ให้สถาบันการศึกษาอิสลาม ขณะเดียวกันภาครัฐและกลุ่มทุนที่ใช้เทคโนโลยีทันสมัยกว่า พยายามเข้าไปชิงตลาดการพิมพ์ตำราส่งไปยังโรงเรียนต่างๆ โดยตรง ทำให้ยอดพิมพ์จากลูกค้าหลักกลุ่มนี้ลดลงไปด้วย นี่ คือปัญหาที่กำลังเผชิญ หากยังเป็นอย่างนี้อนาคตก็อาจต้องปิดโรงพิมพ์แห่งนี้ลง จึงจำเป็นต้องหาทางออกของปัญหานี้ให้ได้

ben5

ben3

ิben6