กศน.บันนังสตาเดินหน้า เสริมความรู้สันติภาพให้นักเรียน ขับเคลื่อนสันติวิธีเริ่มจากชุมชน

กศน.บันนังสตาเดินหน้า เสริม‘ความรู้สันติภาพ’ในหลักสูตรการเรียนการสอน หวังให้นักเรียนนำไปขับเคลื่อนสันติวิธีเพื่อแก้ปัญหาความขัดแย้งเริ่มจากในชุมชนตัวเองก่อน โดยใช้เครือข่าย กศน.ช่วย “ทุกศาสนาเสมอภาคกัน” คือความคาดหวังต่อกระบวนการพูดคุยสันติภาพจากกลุ่มนักเรียน พร้อมแนะคู่ขัดแย้งให้ยอมรับข้อเสนอและเคารพต่อกัน

กศน.

ปัจจุบัน ความรู้เกี่ยวกับกระบวนการสันติภาพจะไม่จำกัดอยู่แต่ในกลุ่มคนระดับนำในสังคมชายแดนใต้/ปาตานีอีกต่อไปแล้ว เพราะคนระดับล่าง ชาวบ้านธรรมดาๆก็อยากรู้เรื่องสันติภาพและการจัดการความขัดแย้งด้วยสันติวิธีด้วยเช่นกัน จึงทำให้การขับเคลื่อนงานความรู้สันติภาพให้ไหลลงสู่ระดับรากหญ้าจึงมีมากขึ้นในตอนนี้

ประกอบกับ ปัจจุบันชาวบ้านกล้าที่จะตั้งคำถามต่อสถานการณ์ที่เกิดขึ้นในพื้นที่มากขึ้น สามารถที่จะวิพากษ์วิจารณ์ รวมทั้งมีข้อเสนอแนะต่อการพูดคุยสันติภาพกันมากขึ้นด้วยเช่นกัน

กศน.บันนังสตาเพิ่มการเรียนรู้สันติภาพให้นักเรียน

ด้วยเหตุนี้ ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (กศน.) อ.บันนังสตา จ.ยะลา จึงพยายามนำความรู้เกี่ยวกับกระบวนการสันติภาพเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของหลักสูตรการเรียนการสอน เพื่อให้นักเรียนซึ่งเป็นชาวบ้านธรรมดาทั่วไปที่ไม่ได้ผ่านการเรียนในระบบการศึกษาขึ้นพื้นฐานภาคบังคับได้มีความรู้เรื่องนี้ด้วย โดยผ่านโครงการกิจกรรมทักษะชีวิต “การจัดการความขัดแย้งโดยสันติวิธี” ที่จัดขึ้นระหว่างวันที่ 16-17 กุมภาพันธ์ 2559 ที่ศาลาประชาคมเขื่อนบางลาง ม.1 ต.เขื่อนบางลาง อ.บันนังสตา จ.ยะลา

ทั้งนี้ เพื่อส่งเสริมและสร้างแกนนำเยาวชนเป็นสื่อกลางในการพลักดันการแก้ปัญหาผลกระทบที่เกิดขึ้นในสามจังหวัดชายแดนใต้ โดยส่งเสริมให้นักศึกษาเข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการสร้างสันติภาพเพื่อให้เกิดสันติสุขในชุมชนต่อไป

หวังนำไปใช้แก้ความขัดแย้งในชุมชนตัวเองก่อน

กศน.1

แวอูเซ็ง อาเก๊ะ

กิจกรรมนี้มีนักเรียน กศน.อ.บันนังสตาเข้าร่วม 120 คน จากนักเรียน กศน.ทั้งอำเภอประมาณ 4,000 คน และมีทั้งไทยพุทธและมุสลิม

แม้นักเรียนเหล่านี้ไม่ได้ผ่านการศึกษาในระบบปกติแต่พวกก็มีประสบการณ์ มีหน้าที่การงาน มีทักษะในการดำเนินชีวิตและสะสมความรู้มาระดับหนึ่งแล้ว หลายคนเป็นนักเรียนศาสนาในสถาบันปอเนาะในพื้นที่ ซึ่งนายแวอูเซ็ง อาเก๊ะ ผู้อำนวยการศูนย์ กศน.อ.บันนังสตา บอกว่าพวกเขามีศักยภาพที่จะจัดการความขัดแย้งด้วยสันติวิธีในชุมชนของตัวเองได้

นายแวอูเซ็ง อาเก๊ะ ผู้อำนวยการศูนย์ฯ บอกว่า เหตุไม่สงบในพื้นที่ตลอด 12 ปีที่ผ่านมาทำให้ประชาชนวิพากษ์วิจารณ์กันไปต่างๆ นาๆ ศูนย์ กศน.อ.บันนังสตาจึงคิดว่าถึงเวลาที่ต้องให้นักเรียน กศน.มีความรู้และทักษะการแก้ปัญหาความขัดแย้งในชุมชนและในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้แล้วจึงจัดอบรมนี้ขึ้นมา

“เป้าหมายคือให้นักเรียนนำความรู้ที่ได้ไปใช้แก้ปัญหาความขัดแย้งในชุมชนของตัวเองก่อน รวมทั้งมีทักษะที่จะสื่อสารเรื่องราวในชุมชนของตัวเองออกมาให้คนนอกรู้ด้วย โดยหวังว่าพวกเขาจะกลับไปก่อตั้งกลุ่มเยาวชนในชุมชนของตัวเอง โดยใช้เครือข่ายของ กศน.อ.บันนังสตา เป็นเครือข่ายในการขับเคลื่อนงานต่อไป” นายแวอูเซ็ง กล่าว

กศน.2

กิจกรรมนี้มี 4 หัวข้อหลักๆ ได้แก่ การบรรยายหัวข้อ“คนในพื้นที่จะมีส่วนร่วมสร้างสันติภาพได้อย่างไร” โดย พ.ต.ท.ยม เวชสิทธ์ สารวัตรสืบสวนสถานีตำรวจภูธรอำเภอบันนังสตา, “ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับสิทธิชุมชน” โดยตัวแทนจากมูลนิธิศูนย์ทนายความมุสลิม สำนักงานประจำจังหวัดยะลา “การสื่อสารเพื่อให้เกิดสันภาพควรทำอย่างไร” โดยนายมูฮำมัด ดือราแม บรรณาธิการโรงเรียนนักข่าวชายแดนใต้ และ “ความขัดแย้งและการสร้างสันติภาพ” โดยนายมูฮำมัดอายุบ ปาทาน ประธานสภาประชาสังคมชายแดนใต้

แต่ความน่าสนใจอยู่ที่การแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับกระบวนการพูดคุยสันติภาพ/สันติสุขที่กำลังดำเนินอยู่ในขณะนี้ ซึ่งวิทยากรได้ตั้งคำถาม 2 คำถามให้นักเรียนแบ่งกลุ่มกันนำเสนอ คือ 1.กังวลอะไรกับกระบวนการสันติภาพ 2.คาดหวังอะไรกับกระบวนการสันติภาพ โดยมีทั้งหมด 7 กลุ่ม

กศน.3

“ทุกศาสนาเสมอภาคกัน”ความคาดหวังสันติภาพจากนักเรียน

จากการประมวลความเห็นพบว่า หลายกลุ่มมีข้อเสนอที่เป็นจุดร่วมคล้ายๆ กันคือ สันติภาพต้องให้ทุกศาสนาในพื้นที่มีความเสมอภาคกัน และหวังว่าการพูดคุยสันติภาพจะทำให้เกิดความสงบโดยเร็ว

ส่วนข้อกังวลและความคาดหวังอื่นๆ มีดังนี้ กังวลว่าการพูดคุยสันติภาพจะสามารถยุติปัญหาได้จริงหรือไม่หรือการเจรจาสันติภาพจะไม่สามารถบรรลุเป้าหมายได้ กังวลว่าทั้ง 2 ฝ่ายที่พูดคุยกันจะไม่ยอมรับข้อเสนอระหว่างกัน ไม่ทราบว่าทั้ง 2 ฝ่ายมีความเข้าใจสถานการณ์ในพื้นที่มากน้อยแค่ไหน ประชาชนยังไม่เข้าใจสถานการณ์ที่เกิดขึ้นในพื้นที่ มีความคิดแตกต่างกันได้แต่ไม่แตกแยกกัน หวังว่าทั้ง 2 ฝ่ายสามารถสร้างความเข้าใจต่อกันได้ และคณะพูดคุยสันติภาพทั้ง 2 ฝ่ายต้องได้รับความปลอดภัยในการดำเนินการพูดคุยสันติภาพ

กศน.

มูฮำหมัด วาเฮง

นายมูฮำหมัด วาเฮง หนึ่งในนักเรียน กศน.อ.บันนังสตา กล่าวว่า เข้าร่วมกิจกรรมนี้เนื่องจากเป็นส่วนหนึ่งของหลักสูตรการเรียนการสอน ซึ่งทำให้ตัวเองได้รับความรู้เรื่องสิทธิมนุษยชนและสิทธิชุมชนเพื่อนำไปใช้ปกป้องสิทธิขั้นฐานของตัวเองและชุมชนได้ ซึ่งความรู้เหล่านี้เป็นเรื่องยากมากสำหรับชาวบ้านธรรมดาที่จะได้

นายมูฮำหมัด กล่าวอีกว่า นอกจากนี้ยังได้รับรู้ถึงเรื่องกระบวนการสันติภาพในพื้นที่ด้วยว่าเป็นอย่างไร เนื่องจากกระบวนการสันติภาพเป็นเรื่องที่มีความสำคัญสำหรับคนในพื้นที่ เพราะชาวบ้านต้องการสันติภาพหรือความสงบสุขและต้องการการพัฒนาในพื้นที่ให้มีความเจริญเหมือนพื้นที่อื่นๆ ด้วยเช่นกัน